|
MORTGAGE’A YABANCI İLGİSİ BÜYÜK
SPK Baskani Cansizlar, mortgage sistemine yurtdisindan yogun bir ilgi oldugunu ve bu sistemi bekleyen çok sayidi yabanci yatirimci bulunudugunu söyledi.
AA
Güncelleme: 09:17 01 Temmuz 2005 Cuma ANKARA -
Sermaye Piyasasi Kurulu (SPK) Baskani Dogan Cansizlar, uzun vadeli, uygun kosullu konut finansman sisteminden (Mortgage) dar gelirli vatandasin yararlanabilmesi için Toplu Konut Idaresi’nin (TOKI) su anda yaptigi konutlara aynen bu sistem içinde devam etmesi ve bu sisteme finansman açisindan entegre olmasi gerektigini söyledi. Sisteme iliskin taslakta yer alan vergi tesvikleri ile ilgili madde konusunda Maliye Bakanligi ile herhangi bir çekince bulunmadigini da bildiren Cansizlar, “Sistemin temel omurgalarindan birisi olan vergi tesviki. 100 bin YTL’ye kadar olan kisma isabet eden faizin, gelir vergisi matrahindan indirilmesi imkanini getiren bu maddeye iliskin Maliye Bakanligi ile mutabik kalindi” diye konustu.
TOKI'YE ÖNEMLI GÖREV
Cansizlar, TOKI'nin arsa Ofisi ile birlesmesi sonrasi iki ayri görev üstlendigini hatirlatti. TOKI'nin Hazine arazilerini kullanarak sosyal amaçli konut üretimi yaptigini, bundan sonra da hem sosyal konut üretecegini hem de altyapisi hazir arsa üreterek insaat sektörüne uygun fiyatla arsayi satacagini, böylece insaat sektörüne yönelik konut üretiminin çogalabilecegini belirtti.
Mortgage sisteminin piyasa odakli kurumsal bir konut sistemi oldugunu da belirten Cansizlar, TOKI'nin bu çalismalari ile izinsiz yapilasmanin önüne geçilecegini, kayitdisi ile mücadele edilecegini, düzenli bir kent planlamasi yapilmis olacagini, böylece orta ve uzun vadede artik izinsiz çarpik bir kentlesmeden Türkiye'nin yavas yavas çikacagina dikkat çekti.
SISTEM, 2006'DA UYGULANMAYA BASLANACAK
Cansizlar, "Uzun vadeli, uygun kosullu konut finansman sistemine iliskin tasari, en kisa sürede Basbakanliga gönderilecek. Bu konuda Devlet Bakani ve Basbakan Yardimcisi Abdüllatif Sener de Ekim ayinda açilacak Melis'te bunun çikarilmasina çalisilacagini söyledi. Sistem, kanun çiktiktan sonra 2006 yilindan itibaren yavas yavas uygulamaya konulacak" dedi.
YURTDISI FONLARDAN YOGUN ILGI
SPK Baskani, Türkiye'de bankalarin kendi mevduat kaynaklari ile sisteme iliskin orta ve uzun vadeli finansmanlari yapmalarinin mümkün olmadigini da bildirerek, "Dolayisiyla yurtdisindan taze kaynak ve orta ve uzun vadeli kaynaklarin bulunmasi gerekiyor" dedi.
Bu anlamda yurtdisindan oldukça önemli ve yogun ilgi oldugunu da kaydeden Cansizlar, bu sistemi bekleyen çok sayida yabanci yatirimci bulundugunu ve bu yatirimcilarin hem teknik destek istediklerini hem de fonlama açisindan hazir olduklarini bildirdiklerini söyledi.
|
--------- Mesa Mesken Sanayi Yönetim Kurulu Başkanı
"Mortgage ile yılda 500 bin konut hayal değil"
Türkiye'nin önde gelen müteahhitlik şirketlerinden Mesa Mesken'in patronu Erhan Boysanoğlu, mortgage'in sektör için can simidi işlevi göreceğini söylüyor:
"Konut sektörünün Türkiye'deki müşteri profili belli. Genelde 2 - 2.5 en fazla 3 yıl vadeyle konut satıyoruz. Buna gücü yeten tüketici kitlesi de çok kısıtlı. Mortgage sistemi yerleşirse, 70 bin - 100 bin dolar civarında satılan iki ya da üç odalı (80 - 100 metrekare) ev alanların sayısında çok ciddi bir artış olur. Orta sınıf patlar. Türkiye'de yılda 180 bin - 200 bin konut yapılıyor. Mortgage sistemi ile yılda 500 bin konuta çıkarız. Türkiye'deki genel eğilimlere bakarak bundan sonra üç oda bir salon yerine, iki oda bir salon evlerin daha fazla satılacağını söyleyebilirim.
Ancak esas ihtiyaç sahibi olan ve bizim niteliksiz dediğimiz konutlarda oturan alt sınıf için mortgage'in fazla bir katkısı olacağını sanmıyorum. Bu noktada en önemli sıkıntı, geri ödemelerin büyük olasılıkla dolar üzerinden yapılacak olması. Çünkü dışarıdan gelecek kaynağı bize TL olarak kullandırmayacaklardır. Bu da düşük gelir grupları için korkutucu bir etken.
Bugünkü sistemde konut satışlarında genelde yüzde 30 - 40 peşinat alınıyor. Gerisi vade yapılıyor. Mortgage'te ise peşinat miktarı yüzde 10 - 15 olabiliyor. 70 - 80 bin dolarlık bir ev için peşinatı düştükten sonra ayda 300 - 325 dolar kadar aylık ödemeler çıkacağını tahmin ediyorum. Yani ortalama bir kiranın biraz üzeri. Bu da İstanbul için. Ankara'da bu rakam yüzde 10 - 15 daha düşer. Anadolu'nun diğer kentlerinde 50 bin dolara rahatlıkla bir ev alabildiğinize göre taksitler daha da makul seviyelere inecektir.
Bir ara Türkiye'deki Hollanda yatırım bankası ABM - AMRO bu iş için çok hevesliydi. Hatta başlangıç için 350 milyon dolar getireceklerdi, kriz patlayınca vazgeçtiler. Bildiğim kadarıyla Yapı Kredi Bankası ve Garanti Bankası da bu konuda epeyce hazırlıklı. Türk bankaları için ipotek sistemi yeterli bir garanti oluşturuyor. Ancak yabancılar için Türkiye'deki evi ipoteklemek fazla bir anlam ifade etmez. İpoteğin de ayrıca sigortalanması gerekiyor. Sistemin gerekleri oluştuğu andan itibaren yabancılar akın edecektir."
Nazire KALKAN26.03.04 |
|